Spanningsregulatiespel als stimulans voor gedragsverandering

Terug naar overzicht

Categorie: Agressie en vermogen

Gepubliceerd op 26-05-2021

Vorig jaar werd de Innovatie Challenge georganiseerd, een initiatief van De Forensische Zorgspecialisten dat een podium geeft aan ideeën van werknemers voor het innoveren en verbeteren van behandelingen. Dit leek GZ-psycholoog Floor de Nie de uitgelezen kans om zijn idee voor een spanningsregulatiespel, een idee waarop hij allang broedde, in te brengen. Zijn innovatie werd uiteindelijk verkozen als winnend concept voor de Waag: Floor krijgt, net als collega’s Ilvy Van der Hoeven, en Milo Oudenhoven en Freya van der Meer, financiële en praktische steun om zijn idee de komende jaren te realiseren. In afwachting van het prototype legt hij uit wat zijn concept inhoudt, hoe hij op het idee kwam en op welke manier het spel cliënten kan helpen bij het inzichtelijk maken van en het omgaan met hun spanning.

Spanning leren aanvoelen
Het idee voor het spel sluit aan bij de problemen van de cliënten waarmee Floor werkt, een doelgroep die nooit heeft leren voelen hoe spanning in hun lichaam precies aanvoelt. Floor: “Situaties komen bij hen vaak veel harder binnen dan bijvoorbeeld bij jou of bij mij, dit komt vaak doordat situaties in het hier en nu raken aan onveilige of angstige situaties uit hun jeugd. Dit kan veel spanning opleveren. Daarnaast hebben ze vaak ook niet door dat hun spanning oploopt. Dat is een ander doel van het spel: dat cliënten leren herkennen hoe hoog of hoe laag ze op dat spanningsniveau zitten.”

Window of Tolerance
Het kernconcept waarop het spel gebaseerd is, is de ‘Window Of Tolerance’ (WOT): “Dit is een term die we gebruiken voor het spanningsniveau waarin we optimaal functioneren. Binnen dit gebied kunnen we goed nadenken, plannen, gevoelens ervaren en delen. Buiten dit gebied zijn we geneigd tot disfunctioneel en soms zelfs agressief gedrag,” legt Floor uit. “De eerste stap voor cliënten is dat ze hun eigen WOT gaan leren kennen. De volgende is dan: wat kunnen ze eraan doen om hun spanning te beheersen?”

Het doel van het spel is om obstakels weg te spelen en spanning te leren reguleren

Drijfveer
Het spanningsregulatiespel komt ook voort uit een sterke, persoonlijke drijfveer van Floor: “Wat ik leuk vind aan het werk is dat je mensen met moeilijk gedrag, wat we natuurlijk afkeuren, toch op een menselijke manier leert begrijpen en dat je hen kan helpen zichzelf beter te begrijpen.” Toch merkt Floor na het afronden van een behandeling vaak op dat veel cliënten moeilijk kunnen uitleggen wat ze precies geholpen heeft. “Cliënten zouden heel erg baat hebben bij enkele handvaten: wat doen ze na de behandeling anders, wat hebben ze geleerd en bereikt? Daarin willen we cliënten inzicht geven en ik denk dat een spel daar heel goed in kan werken.”

Het spel
Samen met een toegewijde projectgroep en een professionele game studio voor het spelontwerp, verwacht Floor tegen het einde van het jaar een prototype te kunnen voorstellen en testen. “Het wordt een soort van bordspel waarin je als speler levensobstakels, die iedere cliënt van ons tegenkomt, moet overwinnen met de vaardigheden die je in de therapie leert. Bijvoorbeeld: je raakt je baan kwijt, dus je krijgt er 5 spanningspunten bij. De bedoeling is dan dat je uit een ‘gereedschapskist’ een tool kan nemen om de spanning weg te nemen. Dit kan inhouden dat je een ontspanningsoefening doet, je emoties deelt met een vriend of vriendin, om hulp vraagt…”

De volgende stappen
“Als het spel aanslaat bij onze zorglijn, lijkt het mij heel leuk om het ook bij andere zorglijnen aan te bieden, op maat van hun problematiek. Aangezien het spel inhoudelijk inhaakt op de behandelmodule ‘A(gressie)R(egulatie) op maat’, een behandeling waarmee ook andere instellingen werken, is het mogelijk om het spel ook bij hen aan te bieden. Tenslotte lijkt het me ook een fijn relatiecadeau voor ketenpartners. Zo kunnen bijvoorbeeld huisartsen, reclassering, justitie, scholen… in het kort zien wat voor werk de Waag doet en waarmee we een cliënt kunnen helpen.” 

Terug naar overzicht