Forensische Klachtenlijst (FKL)

Doelstelling/onderwerp

Ontwikkelen en valideren van een breed spectrum klachtenlijst om de meest voorkomende klachten/problemen te monitoren bij volwassen cliënten in Ambulante Forensische zorg.

Inmiddels is ook de ontwikkeling van een jeugdversie van de FKL van start gegaan.

Onderzoekspopulatie

Mannen/vrouwen, volwassenen, ambulant.

Methodologie/instrumenten

Forensische Klachtenlijst, HoNOS, FARE.

Betrokkenen DFZS

Joan van Horn (contactpersoon), Larissa Hoogsteder, Fleur Kraanen, Sander van Arum, Jan Hendriks.

Onderzoek met de FKL-R

Over de FKL-R (voorheen FKL) is inmiddels een artikel verschenen. Hieronder worden kort aanleiding voor en resultaten van het onderzoek beschreven.

Aanleiding. In het forensische veld wordt nog steeds geROMt met instrumenten die met name gevalideerd zijn voor de reguliere ggz. De Waag heeft een ROM-instrument ontwikkeld die de meest voorkomende klachten meet bij volwassenen behandeld in een forensische polikliniek: De Forensische Klachtenlijst – Revised, waaronder impulsiviteit en gebrekkige zelfregulatie. Het ontwikkelen van een nieuwe lijst brengt met zich mee dat deze ook voor de doelgroep gevalideerd moet worden. Een van de belangrijkste valideringsonderzoeken heeft te maken met de vraag of de gemeten concepten op dezelfde wijze worden geïnterpreteerd (meetinvariantie) door bijvoorbeeld mannen en vrouwen. Daar gaat dit artikel over.

Samenvatting. In dit artikel wordt de meet- en structurele invariantie beschreven van de Forensische Klachtenlijst voor volwassen cliënten. De FKL-R volwassenen meet acht cognitieve, emotionele en gedragsproblemen (agressie, gebrek aan sociale steun, problematisch middelengebruik, gebrek aan concentratie, gebrekkige zelfregulatie boosheid, impulsiviteit en seksuele problemen) bij ambulante forensische cliënten.

De onderzoeksgroep bestond uit 716 cliënten (603 mannen, 113 vrouwen) met een gemiddelde leeftijd van 38.19 (SD=12.47). De analyses bevestigende dat de FKL-R volwassenen invariant is voor geslacht en leeftijdsgroepen (18-23 jaar, 24 jaar en ouder). Met het vaststellen van de meetinvariantie kon er gekeken worden naar verschillen in klachten tussen de subgroepen Daaruit bleek dat mannen, vergeleken met vrouwen, meer klachten rapporteerden in middelengebruik en meer moeite hadden om hun agressie onder de controle te houden. Jong-volwassenen lieten meer problemen zien in zelfregulatie, maar ervaarden meer sociale steun dan volwassenen ouder dan 24 jaar. In het artikel wordt de klinische relevantie van deze bevindingen besproken.

Vervolgonderzoek FKL-R en FKL jeugd. Er zijn twee onderzoekstrajecten naar de FKL gestart in het kader van de opleiding tot Klinisch Psycholoog.

Het eerste onderzoek is een vervolgstudie met de FKL-R met als doel om veranderingen in forensische klachten te onderzoeken in samenhang met het recidiverisico en algemene recidive. Specifiek worden de volgende onderzoeksvragen geformuleerd:

  1. Zijn er veranderingen in forensische klachten gedurende de behandeling (veranderingsgevoeligheid)?
  2. In welke mate hangen de veranderingen in forensische klachten samen met veranderingen in het recidiverisico en algemene recidive?
  3. Welke (veranderingen in) forensische klachten zijn voorspellend voor algemene recidive. En is er een verschil in voorspellers tussen indexdelictgroepen (algemeen geweld, huiselijk geweld, vermogen, zeden, overig).
  4. Is er een verschil in de predictieve validiteit voor algemene recidive tussen (veranderingen in) zelf gerapporteerde forensische klachten en het door de behandelaar ingeschatte recidiverisico?

De resultaten van dit onderzoek worden eind 2019 verwacht.

Het tweede onderzoek betreft de ontwikkeling van een jeugdversie van de FKL, waarin met name aandacht is voor de executieve functies. Centraal staat het onderzoek naar de factorstructuur en de betrouwbaarheid van de subschalen van de FKL jeugd en de meetinvariantie bij geslacht en leeftijdsgroepen (12-15 jaar en 16-17 jarigen). Specifieke onderzoeksvragen zijn:

  1. Hebben de concepten van de FSI-YV een stabiele en betrouwbare factorstructuur?
  2. Is de FSI-YV meetinvariant binnen diverse leeftijdsgroepen groepen (12-15 jaar en 16-18 jaar)?
  3. Indien de FSI-YV meetinvariant is, verschillen vroege adolescenten (12-15 jaar) in forensische klachten van late adolescenten (16-17 jaar)?

De resultaten van dit onderzoek worden eind 2019 verwacht.

Referenties

Horn, J.E. (2017). The Forensic Symptoms Inventory—Revised (FSI-R Adults): Measurement and Structural Invariance Across Gender and Age Groups. Psychological Reports, 0(0), 1-29. doi: 10.1177/00332941 17732343

Horn, J.E. van (2017). Forensische Klachtenlijst - Revised (FKL-R) volwassenen. Handleiding. De Waag: Utrecht.


Terug naar overzicht

Joan van Horn

Dr. Joan van Horn

Opleiding

Psycholoog (arbeids- en organisatiepsychologie); in 2002 gepromoveerd op stress en burn-out bij docenten en sinds 2003 werkzaam bij de Waag.

Expertise

Effectiviteit van interventies, eHealth, mHealth, risicotaxatie, recidive

Primaire projecten

Links

Researchgate
LinkedIn

Contact

jvanhorn@dfzs.nl